Ögeler etikete göre görüntüleniyor: uyuşturucu miktarı

Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Kararı Nedir? (CMK 223/3-4) Ceza verilmesine yer olmadığı kararı; görülmekte olan bir ceza davasında mahkemenin duruşmayı bitirerek uyuşmazlığın esasını çözmek üzere verdiği bir hüküm çeşididir. Ceza verilmesine yer olmadığı kararı, 5271 sayılı CMK’nın 223/3-4 maddesinde düzenlenmiştir. Ceza verilmesine yer olmadığı kararı beraat kararı mahiyetinde değildir, fiil suç teşkil etmesine rağmen faile belli nedenlerle ceza verilmemesi sonucunu doğuran nihai bir karardır. İki ana nedenle ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi mümkündür: • Failin kusuru bulunmaması sebebiyle,• Kanunda düzenlenen cezasızlık halleri sebebiyle. Ceza mahkemesi, hüküm kurarken cezasızlık halleri ile failin kusurunun bulunmaması nedenlerinden hangisine dayanarak ceza verilmesine yer olmadığı kararı verdiğini açıklamalıdır (CMK m.230/3). Mahkeme hükmünün gerekçesindeki neden, adli sicil kaydının tutulmasında veri olarak kullanılmaktadır. Derhâl beraat kararı verilebilecek hâllerde ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemez (CMK m.223/9). Kusur Bulunmaması Nedeniyle Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Kararı Aşağıdaki hallerde fiil suç teşkil etmesine rağmen failin kusurunun bulunmaması nedeniyle ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilir (CMK m.223/3):• Yüklenen suçla bağlantılı olarak yaş küçüklüğü, akıl hastalığı veya sağır ve dilsizlik hali ya da geçici nedenlerin bulunması,• Yüklenen suçun hukuka aykırı fakat bağlayıcı emrin yerine getirilmesi suretiyle veya zorunluluk hali ya da cebir veya tehdit etkisiyle işlenmesi,• Meşru savunmada sınırın heyecan, korku ve telaş nedeniyle aşılması,• Kusurluluğu ortadan kaldıran hataya düşülmesi,hallerinde, failin kusurunun bulunmaması dolayısıyla ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilir. 1. Yaş Küçüklüğü Yaş küçüklüğü, kusur yeteneğini azaltan veya ortadan kaldıran ve bu açıdan çocuğun cezai ehliyetinin sınırlarını belirleyen bir nedendir. 12 yaşında küçük çocukların cezai ehliyeti ve sorumluluğu yoktur. Bu çocuklar hakkında, ceza kovuşturması yapılamaz; yani ceza davası açılamaz, ancak, çocuklara özgü güvenlik tedbirleri uygulanabilir (TCK m.31/1). Yargılama sırasında çocuğun yaşının küçük olduğu yaş tespitiyle anlaşıldığında hakkında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmelidir. 12-15 yaş grubundaki çocukların işlediği fiilin hukukî anlam ve sonuçlarını algılayamaması veya davranışlarını yönlendirme yeteneğinin; yani isnat yeteneğinin yeterince gelişmemiş olması hâlinde ceza sorumluluğu yoktur (TCK m.32/1). Bu durumdaki çocukların cezai sorumluluğu olmadığından, haklarında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmelidir (CMK m.223/3-a). 15-18 yaş grubundaki çocukların gerçekleştirdikleri davranışların hukukî anlam ve sonuçlarını kavrama yeteneğine sahip olmakla birlikte; bu kişilerin, davranışlarını yönlendirme yetenekleri yeterince gelişmemiş olduğu kabul edilmektedir. Bu yaştaki çocuklara sadece ceza indirimi uygulanmaktadır. 2. Akıl Hastalığı Akıl hastalığı veya zayıflığı, kusur yeteneğini ortadan kaldıran veya zayıflatan sebeplerdendir. Akıl hastalığı nedeniyle, işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayamayan veya bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneği önemli derecede azalmış olan kişiye ceza verilmez. Ancak, bu kişiler hakkında güvenlik tedbirine hükmolunur (TCK m.32/1). Bu nedenle bu kişiler hakkında cezaverilmesine yer olmadığı kararı verilmelidir (CMK m.223/3-a). İşlediği fiil ile ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneği azalmış olan kişi hakkında sadece ceza indirimi uygulanır (TCK m.32/2). 3. Sağırlık ve Dilsizlik Hali 15 yaşını tamamlamamış sağır ve dilsiz çocukların cezai ehliyeti yoktur. Bu çocuklar hakkında ceza soruşturması yapılamaz. Ancak, çocuklara özgü güvenlik tedbirleri uygulanabilir. 15-18 yaş grubundaki sağır ve dilsiz çocukların işlediği fiilin hukukî anlam ve sonuçlarını algılayamaması veya davranışlarını yönlendirme yeteneğinin gelişmemiş olması hâlinde ceza sorumluluğu yoktur (TCK m.32/1). Bu durumdaki sağır ve dilsiz çocuklar hakkında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmelidir (CMK 223/3-a). 18-21 yaş aralığında sağır ve dilsizler hakkında sadece ceza indirimi uygulanır. 4. Geçici Nedenler Geçici bir nedenle ya da irade dışı alınan alkol veya uyuşturucu madde etkisiyle, işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayamayan veya bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneği önemli derecede azalmış olan kişiye ceza verilmez (CMK m.223/3-a). Bu durumdaki kişiler hakkında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmelidir. İradi olarak alınan alkol veya uyuşturucu madde etkisinde suç işleyen kişi hakkında bu hükümler uygulanmaz (TCK m.34). 5. Hukuka Aykırı Fakat Bağlayıcı Emrin Yerine Getirilmesi Yetkili bir merciden verilip, yerine getirilmesi görev gereği zorunlu olan bir emri uygulayan sorumlu olmaz. Bu halde fail hakkında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilir (CMK m.223/3-b). Konusu suç teşkil eden emir hiçbir surette yerine getirilemez. Aksi takdirde yerine getiren ile emri veren sorumlu olur. Emrin, hukuka uygunluğunun denetlenmesinin kanun tarafından engellendiği hallerde, yerine getirilmesinden emri veren sorumlu olur (TCK m.24). 6. Zorunluluk Hali Zorunluluk hali, kendisinin veya başkasının bir hakkına yönelik ağır ve muhakkak bir tehlikeye karşı başka suretle korunma olanağı bulunmaması şartıyla tehlikeden kurtulmak veya başkasını kurtarmak zorunluluğu altında işlenen fiilleri ifade eder (TCK m.25/2). Zorunluluk hali altında suç işleyen kişi hakkında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilir (CMK m.223/3-b). 7. Cebir veya Tehdit Etkisiyle Suç İşlenmesi Karşı koyamayacağı veya kurtulamayacağı cebir ve şiddet veya muhakkak ve ağır bir korkutma veya tehdit sonucu suç işleyen kimseye ceza verilmez. Cebir ve şiddet veya muhakkak ve ağır bir korkutma veya tehdit sonucu suç işleyen fail hakkında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmelidir (CMK m.223/3-b). Bu gibi hallerde cebir ve şiddet, korkutma ve tehdidi kullanan kişi suçun faili sayılır. 8. Meşru Savunmada Sınırın Heyecan, Korku ve Telaş Nedeniyle Aşılması Meşru savunma, kendisine veya başkasına yönelmiş haksız bir saldırıya karşı o anki durum ve imkanlarla saldırı ile orantılı bir şekilde saldırıyı engellemek için işlenen fiildir. Ceza hukukunda meşru savunma, bir hukuka uygunluk nedeni olarak kabul edilmektedir (TCK m.25). Meşru savunmada sınırın aşılması mazur görülebilecek bir heyecan, korku veya telaştan ileri gelmiş ise faile ceza verilmez (TCK m.27/2). Bu halde fail hakkında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmelidir (CMK m.223/3-c). 9. Kusurluluğu Kaldıran Hataya Düşülmesi Ceza sorumluluğunu kaldıran veya azaltan nedenlere ait koşulların gerçekleştiği hususunda kaçınılmaz bir hataya düşen kişi, bu hatasından yararlanır. Ceza sorumluluğunu kaldıran ve azaltan nedenler; hukuka uygunluk sebepleri ve kusurluluğu etkileyen hallerdir. İşlediği fiilin haksızlık oluşturduğu hususunda kaçınılmaz bir hataya düşen kişi, cezalandırılmaz (TCK m.34/3-4). Bu halde fail hakkında ceza verilmesine yer olmadığı hükmü verilir (CMK m.223/3-d).

Ögeler etikete göre görüntüleniyor: uyuşturucu miktarı

Uyuşturucu Madde Kullanma Suçu Nedir? (TCK 191)

EN ÇOK OKUNANLAR

Makale Kategorisi

Search